شوکران، زهر شیرین

نام علمی:   Conium maculatum L  

خانواده:   Umbelliferaceae  (چتریان)      

نام انگلیسی:  Hemlock

نامهای فارسی: شوکران ، شوکران کبیر ، بالداران ، بیخ تفت .

پراکنش: گرگان،گلی داغ،گلستان،جنوب بجنورد،گیلان،کوه انگور چاله،آذربایجان،اردبیل،کردستان(بین سنندج و صلوات آباد)، همدان،کرمانشاه،اراک،لرستان(خرم آباد)،فارس،کرمان،کوه هزاران،خراسان، کوه بزک،تهران،الرزب،قزوین،کرج،پل زنگوله.

...

ادامه نوشته

 

بارهنگ و خواص آن

بارهنگ گیاهی است چند ساله، علفی و تا ارتفاع 70 سانتی ‏متر رشد می کند. ساقه ی این گیاه بیشتر ایستاده و گاهی به طرف زمین متمایل شده است، همچنین فاقد شیار بوده و به تعداد فراوان است.

برگ‏ های بارهنگ بیضی شکل و دارای دمبرگ‏ های بلندی هستند که از این گیاه خارج می‏ شوند. این برگ‏ ها 3 تا 9 رگبرگ مشخص و برجسته دارند.

گل‏ هایش کوچک و به صورت اجتماع سنبله استوانه‏ ای، در انتهای ساقه‏ قرار گرفته ‏اند و به رنگ سبز متمایل به قهوه‏ ای هستند. قسمت مورد استفاده گیاه، برگ و دانه‏ آن است و دانه ‏های آن کوچک، تخم ‏مرغی و به رنگ قهوه ‏ای تیره هستند. زمان جمع‏ آوری این دانه‏ ها، از اواسط بهار به بعد است. گیاه تقریبا در تمام نقاط ایران رویش دارد.

 تاریخچه

ادامه نوشته

بابونه آلمانی

 

بابونه آلمانی (بابونه اصلی)

Matricaria chamomilla

Syn: M.recutita , Chamomilla recutita

German chamomile

Asteraceae

                              

معرفی و گیاهشناسی

گياهي است يكساله، علفي، با ارتفاع 30 تا 70 سانتی متر، دارای برگ های بریده بریده و سوزنی شکل که بطور متناوب بر روی ساقه قرار دارند. گلها بصورت گل آذین کاپیتول، که دو نوع گلچه در گل آذین دیده می شود: گلچه های زبانه ای به رنگ سفید که از نظر جنسی ماده هستند و گلچه های لوله ای به رنگ زرد که دوجنسی می باشند. میوه اش فندقه ی خاکستری رنگ به طول 1 تا 5/1 میلی متر که وزن هزار دانه اش 02/0 تا 03/0 گرم است.

ادامه نوشته

 

زیتون «داروئی»

 کلیات گیاه شناسی

زیتون درختچه‌ای است به ارتفاع تقریبا سه متر ،‌ ولی هنگامی که در شرایط مساعد پرورش می‌یابد ارتفاع آن حدود 12 متر و قطر تنه‌اش به 3 متر می‌رسد. چوب درخت زیتون بسیار سخت و مقاوم است. رنگ آن زرد است که خطوطی قهوه‌ای رنگ در آن وجود دارد. از چوب زیتون برای تهیه اشیاء چوبی ظریف استفاده می‌شود.

 

ادامه نوشته

بومادران

 

بومادران

 Achillea millefolium

Yarrow

Asteraceae

معرفی و گیاهشناسی

بومادران گیاهی است از تیره ی کاسنی  چند ساله با ارتفاع 90-30 سانتی متر، دارای ساقه ای ساده، برگ ها پوشیده از کرک، با قطعات متعدد خطی نوکدار هستند. رنگ برگ ها سبز تیره، بدون دمبرگ و به طور کامل دراز هستند. گل آذین آن از نوع دیهیم بوده و گل های آن بیشتر سفید است. میوه آن فندقه و وزن هزار دانه آن 15/0 گرم است.

ادامه نوشته

علف لیمو

 

 علف لیمو

Cymbopogon spp

Lemon grass

Poaceae

معرفی و گیاهشناسی

علف لیمو یکی از گیاهان دارویی است که از 60 یا 70 سال پیش اهمیت زیادی پیدا کرده و در کشورهایی مانند هندوستان، چین و در قسمت های وسیعی از آفریقا و آمریکای جنوبی در سطوح وسیع کشت می گردد. علف لیمو گیاهی است چندساله از خانواده ی گندمیان که گونه های متعددی دارد و ارتفاع این گیاه بسته به شرایط محیطی بین یک تا دو متر می باشد. ریشه های این گیاه به صورت افشان و کوتاه هستند و برگ های این گیاه طویل و به رنگ سبز روشن می باشند. مهمترین گونه های جنس علف لیمو عبارتند از: C.citratus و  C.flexuosus. گونه ای از جنس Cymbopogon با نام كاه مكي(C.olivieri)در مناطق جنوبی و غرب كشور بصورت خودرو مي رويد که بوي معطري داشته و ترکیبات اسانس این گیاه با علف لیمو تفاوت زیادی دارد.

ادامه نوشته

بارهنگ و خواص آن

 

 بارهنگ و خواص آن

بارهنگ گیاهی است چند ساله، علفی و تا ارتفاع 70 سانتی ‏متر رشد می کند. ساقه ی این گیاه بیشتر ایستاده و گاهی به طرف زمین متمایل شده است، همچنین فاقد شیار بوده و به تعداد فراوان است.

برگ‏ های بارهنگ بیضی شکل و دارای دمبرگ‏ های بلندی هستند که از این گیاه خارج می‏ شوند. این برگ‏ ها 3 تا 9 رگبرگ مشخص و برجسته دارند.

گل‏ هایش کوچک و به صورت اجتماع سنبله استوانه‏ ای، در انتهای ساقه‏ قرار گرفته ‏اند و به رنگ سبز متمایل به قهوه‏ ای هستند. قسمت مورد استفاده گیاه، برگ و دانه‏ آن است و دانه ‏های آن کوچک، تخم ‏مرغی و به رنگ قهوه ‏ای تیره هستند. زمان جمع‏ آوری این دانه‏ ها، از اواسط بهار به بعد است. گیاه تقریبا در تمام نقاط ایران رویش دارد.

 تاریخچه

ادامه نوشته

رازیانه

 

 

رازيانه                FENNEL  

نام علمی      Foeniculum vulgare

كليات گياه شناسي

رازيانه گياهي است معطر ، علفي و دوساله كه ارتفاع آن تا 2 متر مي رسد ساقه آن داراي شيارهاي هم دريف و موازي مي باشد برگهاي آن نازك و نخي مانند شود است گلهاي رازيانه زرد وبصورت خوشه در انتهاي ساقه ظاهر مي شود . يوه رازيانه كوچك و بطول حدود 8 ميليمتر و عرض 3 ميليمتر بوده و داراي بوئي معطر و طعمي شيرين مي باشد . رازيانه درمناطق مديترانه اي بخوبي رشد مي كند و در ايران در مناطق شمالي كشور در دامنه هاي كوههاي البرز بطور خورد مي رويد .

تركيبات شيميايي:

رازيانه داراي حدود  10% روغن ، كيم مواد قندي و مسويلاژ و حدود 4% اسانس مي باشد . روغن رازيانه دريا 4% اسيد پال ميتيك ، 22% اسيد اوليئك ، 14% اسيد لينوئيك و 60% اسيد پتروسلينيك  مي باشد.اسانس رازيانه ه از تقطير ميوه آن بوسيله بخار با بدست يم آيد مايعي ات زرد .

در صد گرم برگ رازيانه تازه مواد زير موجود است :

ادامه نوشته

بابونه

 

 

بابونه   Chamomile

نام علمی   Chamaemelum nobile

كليات گياه شناسي

بابونه گياهي است دائمي و كوچك بارتفاع تقريبا 30 سانتيمتر داراي بوئي معطر كه در چمنزارها و اراضي شني مي رويد . ساقه آن برنگ سبز مايل به سفيد ، برگهاي آن كوچك متناوب و داراي بريدگيهاي باريك و نامنظم و پوشيده از كرك است . گلهاي آن مجتمع در يك طبق كه بطور منفدر در انتهاي ساقه گل دهنده در تابستان ظاهر مي شود . در هر طبق گلهاي سفيد در اطراف و گلهاي زرد در قسمت وسط قرار دارند .

تركيبات شيميايي:

گلهاي بابونه داراي اسانس روغني آنته مين ( Anthemine) تانن ، فيتوسترول و همچنين ماده اي تلخ بنام اسيد آنته ميك Anthemique Acid مي باشد .

خواص داروئي:

ادامه نوشته

گزنه

 

گزنه                  Nettle

نام علمی        Urtica dioica

 

كليات گياه شناسي

گزنه گياهي است كه از دوران ماقبل تاريخ نيز وجود داشته  و مردم آن زمان از آن براي تغذيه استفاده مي كردند و از خواص درماني آن اطلاع داشته اند .

جالينوس حكيم كه در قرن دوم ميلادي زندگي مي كرده آنرا براي رفع سرمخوردگي و بيماير دستگاه تنفسي بكار مي برده است .

گزنه گياهي است علفي و چند ساله كه ساقه آن چهار گوش بوده و بطور قائم تا ارتفاع يك متر بالا مي رو د. اين گياه در خرابه ها ،‌باغها و نقاط مرطوب كه چهارپايان از آن عبور مي كنند بحالت خودرو مي روي ريشه اين گياه خزنده بوده و در ناحيه اي كه سبز مي شود كم كم تمام منطقه را فرا مي گيرد .

ساقه اين گياه را پرزها و تارهاي مخروطي شكل پوشانده كه در صورت لمس كردن ساقه بدست مي چسبد و پوست را مي گزد كه توليد خارش و سوزش مي كند و شايد بهمين دليل آنرا گزنه ناميده اند .

تخم آن نرم ، ريز و تيره رنگ  و مانند تخم كتان است قسمت مورد استفاده اين گياه برگهاي تازه ، ريشه ف شيره و دانه آن است .

تركيبات شيميايي:

ادامه نوشته

ترخون

 

گیاه دارویی ترخون

Artimisia dracunculus

Tarragon

مقدمه و گیاهشناسی

ترخون یکی از گیاهان معطر نسبتا پر استفاده می باشد که به عنوان سبزی نیز تولید و مصرف می گردد. ترخون گیاهی است علفی و چند ساله از خانواده کاسنی که ارتفاع آن تا 1 متر نیز می رسد. برگ های باریک و بلند آن به رنگ سبز روشن و براق هستند. گل های زرد رنگ این گیاه بصورت گل آذین خوشه در انتهای ساقه اصلی نمایان می شوند. نام گونه این گیاه (دراکونکولوس) از کلمه دراگون به معنای اژدها گرفته شده است و علت این نامگذاری اثرات شفابخش این گیاه در درمان نیش خوردگی انسان از مارها و حیوانات سمی می باشد.

ادامه نوشته

شاه پسند وحشي

 

شاه پسند وحشي           Vervain

      نام علمی      verbena Officinallis       

كليات گياه شناسي

شاه پسند وحشي از گياهاني است كه در روم قديم مورد پرستش و تقديس مردم بود و از آن براي تبرك خانه ها و معابه استفاده مي كردند . چون داراي خاصيت ضد خونريزي است گفته مي شود كه آنرا روي زخم هاي مسيح ريختند و خونريزي قطع شد و روي اين اصل در قديم به آن گياه صليب Herb of the Cross مي گفتند .

اين گياه در نواحي جنوب آسيا ، آفريقا و اروپا در حاشيه جاده ها و دشت ها و مزارع مي رويند در ايران در مناطق شمال ايران و اطراف طهران ، فارس ، شيراز و نواحي جنوب مي رويد .

قسمت مورد استفاده اين گياه برگها و سر شاخه هاي سبز آن است در اثر مالش دادن بوي مطبوعي در تمام قسمت هاي اين گياه منتشر مي شود ولي طعم آن گس و تلخ است

تركيبات شيميايي:

ادامه نوشته

رازيانه

 

رازيانه                FENNEL  

نام علمی      Foeniculum vulgare

 

 كليات گياه شناسي:

رازيانه گياهي است معطر ، علفي و دوساله كه ارتفاع آن تا 2 متر مي رسد ساقه آن داراي شيارهاي هم رديف و موازي مي باشد برگ هاي آن نازك و نخي مانند شوید است گل هاي رازيانه زرد وبصورت خوشه در انتهاي ساقه ظاهر مي شود . داراي بوئي معطر و طعمي شيرين مي باشد . رازيانه درمناطق مديترانه اي بخوبي رشد مي كند و در ايران در مناطق شمالي كشور در دامنه هاي كوه هاي البرز بطور خورد مي رويد .

تركيبات شيميايي:

ادامه نوشته

گشنيز كوهي

 

گياه گشنيز كوهي

                                                                                 

اين گياه هم به صورت اهلي كشت مي شود و هم در كوه مي رويد ولي گياهي كه در كوه مي رويد داراي خواص بيشتري است. برگ و ميوه اين گياه مورد توجه مي باشد كه منبع ويتامينهاي C و B و A است. موارد استفاده اين گياه براي ناراحتيهاي قلبي، نيرو دهنده مغز و برطرف كننده هيستري و غش، اشتها آور، ضد جوش و آفت دهان، ضد عفوني كننده مجاري تنفسي در زمان سرماخوردگي و زكام و حساسيت ناشي از آبريزش بيني مي باشد.

 اين گياه با تمام خواصي كه دارد مصرف زياد آن ممکن است مضر باشد. از جمله ضررهاي مصرف زياد اين گياه عبارتند از: خوابهاي پريشان و آشفته، بي خوابي، نسيان و فراموشي و لكنت زبان.

مقدار مصرف اين گياه بايد توسط پزشك تعيين شود كه بايد ۲٥ گرم در يك ليتر آب بصورت جوشانده و۲ تا ٤ گرم از پودر دانه اش مورد استفاده قرار گيرد.

 مناطق رويش اين گياه در ارتفاعات است و فصل گل دهي گياه از اواسط ارديبهشت تا اواخر تيرماه مي باشد.

هميشه بهار

 

هميشه بهار Calendula officinalis

گياهي علفي، يكساله و زيبا، ساقه 50-20 سانتيمتر ارتفاع دارد. برگها ساده بيضوي و دراز و پوشيده از كرك، گل ها به رنگ نارنجي (لوله اي و زبانه اي)، زنبور عسل به سمت اين گلها جذب مي شود.

مواد مؤثره : كالاندولين (مواد تلخي كه در مجاورت آب موسيلاژ مي شود)، كاروتنوئيد (پيش ساز ويتامين A)، ويتامين E، ساپونين، اسانس، لعاب، در گونه هاي تازه اسيد سالي سيليك.

خواص درماني :

ادامه نوشته

كوشاد (ژانسيان)

 

كوشاد (ژانسيان)       Gantian

نام علمی          Gentiana Lutea

 

  كليات گياه شناسي:

چون اولين بار پادشاه روم بنام جنتيوس كه در سال هاي 167-180 قبل از ميلاد حكومت مي كرد بوسيله اين دارو شفا يافت نام آنرا جنطيانا گذاشتند. محمد بن زكرياي رازي پزشك مشهور ايراني نيز از اين گياه براي مداواي بسياري از امراض استفاده مي كرد . كوشاد گياهي است علفي ، چند ساله و بسيار زيبا ، داراي ساقه اي استوانه اي و سبز كه بلندي آن به حدود 1/5 متر مي رسد . اين گياه بحالت خودرو در دشت ها و كوهستان هاي اروپا و آُسيا مي رويد . برگ هاي كوشاد سبز رنگ ، نوك تيز و مثلثي است كه دو برگ با هم بوسيله دمبرگ كوتاهي به ساقه چسبيده اند و برگ هاي بالاي ساقه بدون دمبرگ مي باشد. گل هاي آن زرد رنگ بوده كه به تعداد زياد در اواخر بهار در كنار برگ هاي ظاهر مي شود. از نظر طبي ريشه اين گياه قسمت مورد استفاده آن است. اين ريشه ضخيم ، گوشتي و برنگ زرد تيره و يا قهو ه اي قرمز بوده كه داراي طعمي بسيار تلخ و بويي نامطبوع است . براي مصارف طبي ريشه كوشاد بايد حداقل سه ساله باشد تا اثر داشته باشد .

ادامه نوشته

عناب: ziziphus

 

عناب:  ziziphus

 

عناب یکی از گونه های بی شمار ziziphus[rhamnaceae است که میوه  آن خوراکی است ، با این حال تنها گونه دیگر ازziziphus ،عناب هندی حساس به سرما [z.mauritiana] نیزبه خاطر میوه اش بسیار کشت میشود . پراکنش طبیعی کنونی عناب از اروپای جنوب شرقی تا چین را در برمیگیرد وبه طور متناوبی در جنوب شرقی ایالات متحده کشت می شود . محاسبات، تنوع دامنه کشت آن را نشان میدهد ولی بشر آن را از خاور میانه به روم انتقال داده که در آنجا به وسیله پلینی شناخته شده است .به مدت چهار هزار سال درخت عناب در چیت کشت می شده است .

ادامه نوشته

گل گاو زبان

 

گل گاو زبان

گل گاو زبان از گیاهان دارویی و دارای روغنی است که به علت خاصیت شفا دهندگی از مدتها قبل به خصوص در فرانسه شناخته شده بود. این گیاه دارای شاخه های تو خالی وابدار است و ارتفاع آن به 50 سانتی متر میرسد. برگهای این گیاه نسبتا بزرگ وچین خورده به رنگ سبز تیره و تخم مرغی شکل نوک تیزاند که به طور متنا وب بر روی ساقه گیاه قرار دارند. تمام سطح گیاه پوشیده از کرکهای سفید و منشعب است.گلهای این گیاه در انتهای ساقه قرار دارد و به رنگ روشن و ستاره ای شکل است. میوه این گیاه به شکل چهار فندق کوچک و به رنگ قهوه ای مایل به سیاه است. این گیاه در فرانسه "شکوفه آبی تندرستی" نامیده می شود.

ادامه نوشته

گیاه : زوفا

 

گیاه  :  زوفا

نام علمی :   hyssopus officinalis

 

مقدمه  :

 زوفا یکی از مهمترین گیاهان دارویی و ادویه ای به شمار می رود . از دم کرده پیکر رویشی این گیاه برای درمان بیماریهای مربوط به دستگاه تنفس مانند سرفه ، سیاه سرفه ، برونشیت و آسم استفاده میشود . مواد موثره این گیاه سبب افزایش فشارخون ، هضم غذا  و همچینین کاهش تورم می شود . زوفا اگر چه تلخ مزه است ولی به عنوان طعم دهنده مواد غذایی و همچنین در تهیه سس مورد استفاده قرار میگرد.

اسانس زوفا :

ادامه نوشته

بلوط

 

بلوط        Oak  Bark      گز علفي (شيره بلوط)

نام علمی      Quercus

 

 كليات گياه شناسي:

بلوط درخت بومي در مناطق معتدل است و در ايران در جنگل هاي كردستان ،‌ لرستان و كهكلويه مي رويد . ارتفاع اين درخت در بعضي نواحي تا 50 متر و قطر تنه آن به 3 متر نيز مي رسد . برگ هاي درخت بلوط پنجه اي و مانند انگشتان دست مي باشد . ميوه درخت بلوط كه به نام بلوط معروف است مانند فندق بوده و در پياله اي جاي مي گيرد .

ادامه نوشته

چای کوهی

 

چاي كوهي         St.johns Wort

نام علمی        Hypericum perfratum

 

كليات گياه شناسي:

چاي كوهي به مقدار زياد در آمريكا و اروپا پرورش مي يايد و معمولا بصورت خودرو در ميان مزارع گندم و ذرت يافت مي شود . چاي كوهي در اروپا و آمريكا بنام سنت جونز شهرت درد و مدتي است كه بسيار معروف شده و تقريبا براي هر بيماري بكار  ميرود . جالب است بدانيد كه روغن چاي كوهي براي مدت سه قرن در انگلستان تنها داروي زخم ها بوده است . چاي كوهي در ايران در دامنه كوههاي البرز ،‌كرج ،‌چالوس و مازندران و نقاط غرب ايران به حد زياد مي رويد . در اروپا نانوائي ها اين گياه را خوب مي شناسند زيرا كمي از آنرا به نان اضافه مي كنند تا نان بهتر و خوش طعم تر شود. گل هاي چاي كوهي برنگ سفيد يا زرد مي باشند كه در بالاي ساقه بصورت مجتمع بچشم مي خورد . اين گل ها كمي معطر و داراي بوي مخصوصي مي باشد . ميوه چاي كوهي بشكل كپسول است .

ادامه نوشته

گیاهان کوهستان

 

گیاهان کوهستان

نام فارسی : شکر تیغال

نام علمی Echinops robustus

ویژگیهای گیاهشناسی:گیاهی علفی ، پوشیده از کرکهای سفید رنگ ، دارای برگ های کشیده و سرنیزه ای که رگبرگهای سطح داخلی آنها شفاف و مشخص است ، برگها کنگره دار و دارای خارهای زیادی می باشد .
رویشگاه ها :در نواحی معتدل و گرم که دارای هوای خشک و غیر مرطوب باشد می روید . در اطراف تهران ، کلاک کرج ، قزوین ، دره ها و زمین های صاف دماوند و لواسان .
ارتفاع رویشگاه : 1800متر از سطح دریا
خواص دارویی :ملین ، مسکن ، درمان سوزش مری ، سرفه و صاف کردن سینه

 

نام فارسی : بابونه صحرائی
نام علمیAnthemis arvenesis

ویژگی های گیاهشناسی:گیاهی علفی و کوچک - دارای ساقه ی استوانه ای شکل و سبز رنگ و برگ های کوچک وپوشیده از کرک، گلهای آن سفید رنگ بوده و در فاصله ماههای خرداد و مرداد ظاهر می گردد.
رویشگاه ها :در اکثر مناطق ایران وزمینهای غیر زراعی واراضی شنی میروید.
خواص دارویی:مقوی ، ضذ درد و تشنج ، تب بر
دمکرده بابونه در رفع بیماریهای معده و سوء هاضمه و یبوست مفید است . وبه شکل محلول برای شستن چشم و رفع بیماریهای چشم به کار می رود.

نام فارسی : سلمه تره ( سلمک )

نام علمی Chenopodium album

ویژگیهای گیاه شناسی:گیاهی علفی ،دارای ساقه ای صاف باشاخه های متقابل ،برگ های آن بیضوی ونوک تیز وبه رنگ سبزروشن اند.
رویشگاه ها: منطقه البرز ،نواحی شمالی ایران ،گرگان و..... ارتفاع رویشگاه 1400 متر از سطح دریا

 خواص دارویی: شیره این گیاه اثر مسهل دارد وبه صورت مخلوط باپنیرک برای یبوست ،تب ،کمی اشتها ودرمان سل مفید است.