کوه‏هاي تخت سليمان و کلارستان       

اين کوه‏ها خط‏الرأس مرز طبيعي مازندران با تهران محسوب مي‏شوند. جهت اين رشته کوه نيز غربي ـ شرقي است و قلل مهم آن عبارت‏اند از: کلوان، ميش چال، گردون کوه، آلانه‏سر، سي‏چال، مست‏چال و کندوان در خط‏الرأس اصلي و قلل مغار، هفت خوان، خرسان، علم‏کوه، مرجيکش، رستم نشيت، سياه‏سنگ، چالون، سياه کمان، پسندکوه، ميان‏سه چال، تخت سليمان، سيلمان گوگ، کالاهو، قبي، کله‏چال، اوبدر، ديوچال، سرخاس و خورتاب که در يال‏هاي انشعابي آن قرار گرفته و يخچال‏هاي بزرگ و دائمي البرز را در ميان خود جاي داده‏اند. تعدادي از قله‏هاي مهم اين کوه‏ها عبارت‏اند از:قلة علم‏کوه 4850 متر ارتفاع دارد. از جهت شمال به شانه‏کوه، از جنوب به قلل خرسان و از شرق به سياه‏سنگ متصل مي‏گردد. در جهت غرب دماغة آن، يخچال هفت‏خوان و يخچال شمال غربي علم‏چال قرار گرفته است. بزرگ‏ترين و بلندترين ديوارة کوهستاني ايران است و از کف يخچال علم‏چال حدود 800 متر ارتفاع دارد.اين کوه داراي دو شاخک به ارتفاع 4750 متر (يکي در شرق به نام شاخک شرقي علم‏کوه و ديگري در غرب به نام شاخک غربي علم‏کوه) است. چهار يخچال عظيم در چهار جبهة اين کوه واقع شده است.
قلة تخت سليمان که 4643 متر ارتفاع دارد و از جهت شمال به قلل سياه گوگ و از سمت جنوب به قلة شانه‏کوه متصل است.
قلل خرسان که به علت داشتن خرس‏هاي زياد به خرسان معروف شده، از دو قلة متصل به هم شمالي و جنوبي به ارتفاع 4640 متر تشکيل شده است. اين قله پس از قلة دماوند و سبلان مرتفع‏ترين قلة کشور است.قلة چالون که 4550 متر ارتفاع دارد. از سمت شمال به قلة سياه‏کمان، از جنوب غرب به سياه‏سنگ و شاخک شرقي علم‏کوه و از سمت شمال شرق به قلة پسندکوه متصل است. يخچال علم‏چال در غرب و يخچال چالون در جنوب شرقي آن واقع شده‏اند.قلة شانه‏کوه با 4450 متر ارتفاع از طرف جنوب به گردنة معروف علم‏کوه و از طرف شمال به قلة تخت سليمان متصل است. به علت شباهتش به دندانه‏هاي شانه، به شانه‏کوه معروف است.قله رستم نشيت که 4460 متر ارتفاع دارد و آخرين قلة حد شمالي کوه‏هاي تخت سليمان است. اين قله از سمت شمال، به وسيلة گردنة مرتفع 4200 متري قلة کالاهو و از سمت جنوب به قلة سياه‏گوگ متصل است. در اطراف اين قله چمن‏هاي زيادي وجود دارد و به همين علت به صورت يکي از بزرگ‏ترين شکارگاه‏هاي البرز درآمده و مرکز انواع شکارهاي کوهي است.قلة سيالان با 4250 متر ارتفاع در جنوب شهرستان تنکابن قرار دارد. صعود به اين کوه از تنکابن بي‏اندازه لذت‏بخش است، زيرا مسير آن از ميان جنگل‏هاي سرسبز شمال مي‏گذرد و زيبايي فوق‏العاده‏اي دارد. سيالان جلوه‏هاي طبيعي بسيار جالبي دارد؛ از يک طرف چشم‏اندازي به دريا دارد و از طرف ديگر به قسمت برف‏پوش کوه‏هاي اطراف که دامنه‏هاي آن در بهار و تابستان از ريواس و گل‏هاي قرمز رنگ پوشيده مي‏شود.

  کوه‏هاي خنسک و شادکوه        

اين کوه‏ها امتداد البرز مرکزي به جهت شرق را دربرمي‏گيرند. قله‏هاي معروف قدم‏گاه، نيزوا، شاه‏کوه، گاوکشان، ويچ منو، شاهوار، خوش ييلاق اميري و ماران را تشکيل داده و در نهايت به کوه‏هاي استان خراسان متصل مي‏گردند.
علاوه بر خط‏الرأس اصلي و قلل جانبي البرز، مناطق کوهستاني ديگري نيز در استان مازندران وجود دارند که عمده‏ترين آن‏ها عبارتند از: کوه‏هاي اميري که ميان درة هزار لاريجان و سوادکوه قرار گرفته و از کانون کوهستاني بسيار ديدني و جالب منطقه است. اين کوه‏ها داراي دو رشتة شمالي و جنوبي است که کوه‏هاي شمالي آن چون سلسله زنجيري در هم رفته و گره خورده‏اند و اغلب صعب‏العبور و غيرقابل نفوذ به نظر مي‏رسند. قلة اميري ارتفاعي حدود 3900 متر دارد و بهار و تابستان، پيرامون آن را چمن‏زارهاي زيبا فرا مي‏گيرد. علاوه بر قلة اميري که در محل نام‏هاي ديگري نيز دارد، قله‏هاي کهنو، هليون، شروين، علم‏دار، قره‏داغ و عوض شاه پيرامون آن قرار گرفته‏اند.سپندکوه که در بخش کلاردشت واقع شده و حدود 4350 متر ارتفاع دارد. اين کوه تنها با يک خط‏الرأس به قلة چالون متصل مي‏شود و آخرين حد رشته کوه تخت سليمان است.کوه‏هاي بلده ـ کجور مرتفعاتي بلند هستند و از مراتع ييلاقي مازندران و از کانون‏هاي مهم حيات وحش البرز به حساب مي‏آيند.
مجموعة کوه‏ها و قله‏هايي که شرح داده شد به دليل ويژگي‏هاي منحصر به فرد و چشم‏اندازهايي بي‏نظير از طبيعت شمال کشور، مجموعه‏اي از جذاب‏ترين کوهستان‏هاي جهان محسوب مي‏شوند. قله‏هاي ديگر مازندران نيز در نقاط مختلف، مناظر و چشم‏اندازهاي بديعي دارند که براي هر بيننده جالب و جذاب هستند.